Przystąpienie do NATO było jednym z podstawowych celów polskiej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa w latach 90. Istotnym elementem przygotowań do członkostwa był udział Polski w programie „Partnerstwo dla Pokoju”, w którym uczestniczyliśmy od samego początku, tj. od 1994 roku. Ten strategiczny cel udało się zrealizować 12 marca 1999 roku. Zdynamizowało to nasze zaangażowanie w prace tej organizacji i umożliwiło szerszą integrację z jej strukturami.

Członkostwo w NATO pozostaje głównym filarem polskiej polityki bezpieczeństwa. Realizując zadania, wynikające z Artykułu 5. Traktatu Waszyngtońskiego, Sojusz stanowi gwarancję bezpieczeństwa naszego kraju, a także w większym stopniu umożliwia nam reagowanie na nowe zagrożenia, takie jak terroryzm, proliferacja broni masowego rażenia czy te związane z bezpieczeństwem energetycznym.

Polska dostrzega znaczenie Sojuszu jako ważnego forum dialogu i konsultacji w stosunkach transatlantyckich, w ramach „Partnerstwa dla Pokoju” czy w specjalnych relacjach z Rosją i Ukrainą. Opowiada się także za dalszym rozszerzeniem Sojuszu.

O roli Sojuszu w dziedzinie bezpieczeństwa międzynarodowego świadczą  działania stabilizacyjne, prowadzonew wielu regionach świata. Polska bierze udział we wszystkich ważniejszych operacjach NATO: w Afganistanie (ISAF), Kosowie (KFOR), Iraku (misja szkoleniowa NTM-I) i na Morzu Śródziemnym ("Trwały Wysiłek").

Obecnie priorytetowe znaczenie ma dla nas zaangażowanie w Afganistanie, gdzie swoje zadania realizuje 2000 polskich żołnierzy. Jest to pierwsza taka operacja Sojuszu, wymagająca realizacji szerokiego spektrum zadań wojskowych i cywilnych, mających na celu zapewnienie bezpieczeństwa i stabilizacji oraz stopniową odbudowę kraju. Dlatego ma ona szczególne znaczenie dla roli NATO w przyszłości.

Warunkiem efektywnej realizacji zadań operacyjnych Sojuszu jest jego transformacja wojskowa. Potrzebę takiej adaptacji, stosownie do nowych wyzwań i zagrożeń, dostrzeżono w latach 90. Dalsze, zasadnicze impulsy dla rozwoju zdolności wojskowych stanowiły decyzje szczytów w Pradze (2002), Stambule (2004) i Rydze (2006). Działania w Afganistanie potwierdziły konieczność kontynuowania tych zmian.

Polska uczestniczy w wielu inicjatywach transformacyjnych, takich jak Siły Odpowiedzi NATO (NRF), dotyczących floty samolotów transportowych C-17 czy sił specjalnych. W Bydgoszczy znajduje się Centrum Szkolenia Sił Połączonych (JFTC), istotny element struktury dowodzenia Sojuszu. Zabiegamy również o lokalizację głównej bazy operacyjnej systemu rozpoznania naziemnego z powietrza (AGS) w Powidzu koło Poznania.

Kalendarium stosunków RP-NATO
(ważniejsze wydarzenia)

31 III 1991 - Rozwiązane zostały struktury wojskowe Układu Warszawskiego. W lipcu 1991 r. oficjalnie rozwiązano UW.

11-12 III 1992 - Podczas wizyty w Polsce Sekretarz Generalny NATO Manfred Wörner oświadczył, że "drzwi do NATO są otwarte".

10 IV 1992 - Odbyło się pierwsze posiedzenie Komitetu Wojskowego NATO, w którym uczestniczyli również ministrowie obrony i szefowie sztabów państw Europy Środkowej i Wschodniej.

1 IX 1993 - Prezydent Lech Wałęsa, w liście wystosowanym do Sekretarza Generalnego NATO, stwierdził, że członkostwo w NATO jest jednym z priorytetów polskiej polityki zagranicznej.

10 I 1994 - Na szczycie w Brukseli NATO przedstawiło państwom Europy Środkowej i Wschodniej, w tym krajom powstałym po rozpadzie ZSRR, propozycje współpracy z Sojuszem w ramach programu Partnerstwo dla Pokoju - PdP (Partnership for Peace - PfP). PdP stwarzało możliwość wspólnych ćwiczeń wojskowych, udziału w operacjach pokojowych i humanitarnych oraz konsultacje partnerów z NATO w razie zagrożenia ich bezpieczeństwa.

12 I 1994 - Prezydenci państw Grupy Wyszehradzkiej (Czechy, Słowacja, Węgry i Polska), na spotkaniu z prezydentem USA Billem Clintonem w Pradze, zaakceptowali program "Partnerstwa dla Pokoju".

2 II 1994 - Podczas wizyty w Kwaterze Głównej NATO w Brukseli premier Waldemar Pawlak podpisal Dokument Ramowy "Partnerstwa dla Pokoju".

5 VII 1994 - Polska i NATO przyjęły lndywidualny Program Partnerstwa (IPP). Polska była pierwszym z państw programu PdP, które uzgodniło z Sojuszem ten program.

12-16 IX 1994 - W Biedrusku pod Poznaniem, w ramach "Partnerstwa dla Pokoju", odbyły się (pk. "Cooperative Bridge") pierwsze wspólne ćwiczenia wojskowe, w których uczestniczyły jednostki z 13 państw członkowskich Sojuszu i z krajów partnerskich.

16 II 1995 - Izba Reprezentantów Kongresu USA przyjęła uchwałę o Odrodzeniu Bezpieczeństwa Narodowego (National Security Revitalization Act), przewidującą rozszerzenie NATO o Czechy, Polskę, Słowację i Węgry.

8 II 1996 - Ministrowie obrony i spraw zagranicznych RP, we wspólnym liście do Sekretarza Generalnego NATO, oficjalnie przyjęli wystosowane przez Sojusz 29 stycznia 1996 r. zaproszenie do rozpoczęcia z NATO dialogu indywidualnego.

4 IV 1996 - Polska przekazała NATO Indywidualny Dokument Dyskusyjny prezentujący argumenty Polski na rzecz poszerzenia Sojuszu, wizje europejskiej architektury bezpieczeństwa i przyszłej roli NATO.

7 V 1996 - W Brukseli odbyło się pierwsze spotkanie w ramach indywidualnego dialogu Polska - NATO. Poza spotkaniami indywidualnymi (1 VII, 30 VII, i 10 X), w 1996 roku odbyły się jeszcze dwie sesje wspólne dialogu NATO - kraje PdP. Ostatnie spotkanie dialogu indywidualnego odbyło się 25 IV 1997 r.

22 X 1996 - Prezydent Bill Clinton w przemówieniu wygłoszonym w Detroit po raz pierwszy podał konkretną datę powiększenia NATO: oświadczył, że pierwsi nowi członkowie spośród krajów Europy Środkowej i Wschodniej powinni być przyjęci do Sojuszu Atlantyckiego najpóźniej w 1999 roku (50-lecie Sojuszu).

8 VII 1997 - Na szczycie szefów państw i rządów NATO w Madrycie podjęto decyzję o zaproszeniu Polski, Czech i Węgier do rozmów w sprawie członkostwa w Sojuszu. Decyzja ta zawarta została w "Deklaracji o Euroatlantyckim Bezpieczeństwie i Współpracy". Deklaracja stanowiła ponadto, że celem Sojuszu jest podpisanie Protokołu Akcesyjnego w czasie najbliższej sesji Rady Północnoatlantyckiej (16 grudnia 1997r.) i zakończenie procesu ratyfikacyjnego w terminie umożliwiającym uzyskanie przez zaproszone państwa "efektywnego" członkostwa do kwietnia 1999 r.

16 IX 1997 - Rozpoczęły się rozmowy akcesyjne pomiędzy NATO a Polską.

29 IX 1997 - Odbyła się druga sesja rozmów akcesyjnych RP z NATO, poświęcona głównie aspektom obronnym członkostwa RP w NATO.

9 X 1997 - Odbyła się trzecia sesja rozmów akcesyjnych RP z NATO, poświęcona została w całości sprawom finansowym, a w szczególności zamierzeniom Polski, dotyczącym utrzymania, na odpowiednim poziomie, zdolności obronnej oraz planowanego udziału Polski we wspólnie finansowanych przedsięwzięciach.

23 X 1997 - W Kwaterze Głównej NATO w Brukseli odbyło się 4. - ostatnie - spotkanie w ramach rozmów akcesyjnych RP - NATO.

10 XI 1997 - Minister SZ Polski wystosował do Sekretarza Generalnego NATO list, w którym strona Polska oficjalnie zaakceptowała wysokość swych składek (2,48%) do cywilnego i wojskowego budżetu Sojuszu oraz Programu lnwestycyjnego NATO w Dziedzinie Bezpieczeństwa (NSIP).

14 XI 1997 - Minister SZ RP Bronislaw Geremek przekazal Sekretarzowi Generalnemu NATO list wyrazajacy wolę RP przystapienia do Traktatu Pólnocnoatlantyckiego. Dokument potwierdzal wole RP otrzymania zaproszenia do Sojuszu oraz gotowosc przyjecia obowiazków zwiazanych z czlonkostwem.

25 XI 1997 - W Brukseli oficjalną wizytę złożył Premier RP, Jerzy Buzek. Premier spotkał się m.in. z Sekretarzem Generalnym Sojuszu, Javierem Solana i Sekretarzem Generalnym UZE, Jose Cutileiro.

16 XII 1997 - W Brukseli ministrowie spraw zagranicznych państw NATO podpisali Protokoły Akcesyjne dla Polski, Czech i Węgier. Protokoły te, w roku 1998, stanowiły przedmiot ratyfikacji w 16 krajach Sojuszu. Za moment zakończenia procedury ratyfikacji przez dane państwo uznaje się przekazanie instrumentów ratyfikacyjnych rządowi Stanów Zjednoczonych - depozytariuszowi Traktatu Waszyngtonskiego.

28 XII 1997 - Przedstawiciele Polski, Czech i Węgier po raz pierwszy uczestniczyli (na prawach obserwatorów) w cotygodniowym spotkaniu Rady Północnoatlantyckiej na szczeblu ambasadorów.

2 II 1998 - Kanada jako pierwszy kraj Sojuszu ratyfikowała Protokoły Akcesyjne i 4 lutego przekazała dokumenty ratyfikacji Departamentowi Stanu USA.

17-18 XII 1998 - W Brukseli, z udziałem ministrów obrony z Polski, Czech i Węgier, odbyło się spotkanie ministrów obrony NATO.

29 I 1999 - Sekretarz Generalny NATO J. Solana wystosował do Polski, Czech i Węgier formalne zaproszenia do przystąpienia do Traktatu Północnoatlantyckiego. 

17 II 1999 - Sejm, a następnie jeszcze tego samego dnia  Senat przyjęły ustawę o ratyfikacji Traktatu Północnoatlantyckiego, sporządzonego w Waszyngtonie 4 kwietnia 1949 roku. 18 lutego 1999 r. ustawa została podpisana przez Prezydenta; weszła w życie z dniem publikacji, tj. 19 lutego, w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr13, poz.111). Akt przystąpienia do Traktatu Północnoatlantyckiego został przesłany przez MSZ do Kancelarii Prezydenta w dniu 19 lutego 1999. 

26 II 1999 - Po uprzedniej kontrasygnacie Premiera, Prezydent podpisał akt przystąpienia Rzeczypospolitej Polskiej do Traktatu Północnoatlantyckiego. 

12 III 1999 - W Independence (stan Missouri - USA) minister spraw zagranicznych RP, prof. B. Geremek, przekazał na ręce Sekretarz Stanu USA, p. M. Albright, akt przystąpienia Polski do Traktatu Północnoatlantyckiego. Z tą chwilą  Polska stała się formalnie stroną Traktatu - członkiem Sojuszu Północnoatlantyckiego.
 

  powrót

do góry